kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemi-Kamulaştırmanın tamamlandığı savunması

8.5.2021 20:42:56

5. Hukuk Dairesi         2019/6120 E.  ,  2020/11630 K.


MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi


Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne ilişkin ilk derece mahkemesinin kararına karşı davalı idare vekilinin istinaf başvurusu üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince istinaf isteminin kabulü ile HMK’nun 353/1-b-3 maddesi uyarınca yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına dair yukarıda gün ve sayıları yazılı kararının duruşmalı olarak Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, duruşma için belirlenen 22/12/2020 günü taraf vekillerinin yüzlerine karşı duruşmaya başlanarak sözlü açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki kağıtlar okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

Dava ve birleştirilen davalar, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince dava ve birleştirilen davaların kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, davalı idare vekilince yapılan istinaf başvurusunun .. Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince kabulü ile HMK’nun 353/1-b-3 maddesi uyarınca yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına dair verilen karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelere göre; dava konusu ... ili, ..., ... mahallesi ... ada .., ... ve ... parsel sayılı taşınmazların geldisi olan ... parsel sayılı taşınmaz hakkında, üzerinden geçen 154 kV ...-... enerji nakil hattı sebebiyle 08.05.1968 tarih ve 2575/15 sayılı kamu yararı kararına istinaden irtifak kamulaştırması yapıldığı; TEK Genel Müdürlüğü tarafından 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunun 17. maddesi uyarınca irtifak hakkının idare adına tescili istemi ile açılan ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 1971/14. D.İş sayılı dava dosyasında ... parsel sayılı taşınmazın 3420 m2’lik kısmında TEK lehine irtifak hakkı tesisi ile bu hakkın tapuya tesciline karar verildiği, bunun üzerine irtifak hakkı şerhinin 03.05.1971 tarihinde tapuya işlendiği, sonrasında taşınmazın imar uygulaması ile ifraz edildiği ve dava konusu ... ada ..., ... ve ... parsel sayılı taşınmazların oluştuğu anlaşılmıştır.

Davacı ...’nın ... ada ... parsel sayılı taşınmazı 26.02.2009, 733 ada 7 ve 8 parsel sayılı taşınmazları ise 29.12.2011 tarihinde satış yolu ile edindiği, ilk derece mahkemesince usule uygun bir kamulaştırma işlemi bulunmadığından davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı idare vekilinin istinaf başvurusu üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince davacının taşınmazı tapu kaydındaki şerhi görerek satın aldığı halde bu tarihlerden itibaren Kamulaştırma Kanununun 14. maddesi gereğince 30 gün içerisinde kamulaştırma bedeline karşı bedel artırım davası açılmadığından kamulaştırma işleminin ve bedelinin kesinleştiği gerekçesiyle kamulaştırmasız el atmadan kaynaklı tazminat istemli iş bu davanın hak düşürücü süre geçtiğinden bahisle reddine karar verildiği görülmüştür.

2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 25.maddesi uyarınca hakların kullanılması ve borçların yerine getirilmesi bakımından kamulaştırma işlemi mal sahibi açısından usulüne uygun olarak yapılan tebligatla başlar. Aynı yasanın 13. maddesi gereğince mal sahibine noter aracılığı ile tebligat yapılması zorunludur.


Yapılan incelemede; dava konusu taşınmazın kamulaştırılmasına ilişkin noter tebligatlarının ...’ya çıkartıldığı, ...’nun dava konusu taşınmazı 23.01.1970 tarihinde 250 yevmiye numaralı işlem ile ... ve ...’a devrettiği, kendisine noter tebliği yapılan ...’nun o tarihte taşınmazın maliki olmadığı gibi, noter tebligatının “Muhatap yerine kaynı ...’e tebliğ edildiği,” muhataba yapılan tebligat usulüne uygun olarak tebliğ edilmediği ve yine o tarihte malik olmayan ... hasım gösterilerek 17. madde uyarınca tescil davası açıldığı ve irtifak hakkının tapuya tescil edildiği anlaşılmıştır.


Usulüne uygun kamulaştırma tebligatı yapılmamış kişi açısından kamulaştırma işlemi başlamayacağı gibi, tapuda ferağ verilmediği ve kamulaştırma bedelinin ödendiğine dair herhangi bir belge de ibraz edilemediğinden kesinleşmiş bir kamulaştırma işleminin varlığından söz edilemez. İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen kararın yerinde olduğu anlaşıldığından davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği halde yazılı şekilde davanın reddine dair yeniden esas hakkında hüküm kurulması,


Doğru görülmemiştir.

Davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenle HMK'nun 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, temyiz eden davacı yararına yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 2.540,00-TL. vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, 22/12/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.