Hukuk Medeniyeti Anasayfa
Giriş Yap Üyelik Girişi
Haberler Haberler
İçtihatlar
İçtihatlar Koleksiyonlar
Forumlar
İnfaz Hesaplama İnfaz Hesaplama
Hukuki Soruları Sor Vatandaş Soruyor
Şerhler
Şerhler
Yargıtay Karar Arama Motoru Arama
İletişim İletişim
Hukuk Medeniyeti Facebook Facebook
Giriş Yap Üye Ol





Sitenize Ekleyin
Makaleler
0 Yorum

HUKUK MAHKEMELERİ DOSYA PUANLAMA SİSTEMİ






UYAP Bilişim Sistemi hukuk mahkemeleri uygulamalarında kullanılan tevzi yapısı, puanlaması ve kriterleri aşağıdadır.

Tüm adliyelerde, tevzi yazı işleri müdürlüğü oluşturulmuştur.

Tevzi müdürlüğünde tüm dava açılış harçlandırma ve tevzi işlemleri ile taşra dava açılış işlemleri gerçekleştirilmektedir.

Talimat işlemleri ise gönderilen birimin sistem tarafından otomatik belirlenmesinden dolayı direk mahkemesine gönderilerek gerçekleştirilmektedir.


Başvuruyu alan tevzi bürosu personeli;

1 - Dilekçede belirtilen mahkeme türünü (Örneğin asliye hukuk mahkemesi)

2 - Dava türünü,

3 - Dava miktarını,

4 - Tarafları,

5 - Tanık, keşif, bilirkişi ve vekil bilgilerini,

6 - Adli yardım talebi bilgisi,

7 - Tedbir talebi bilgisini sisteme girmektedir.


Sistem mahkemeye giden her dosyaya bir puan verip, dosyanın hangi mahkemeye düşeceğinin tahmin edilememesi için rastgele (ardışık olmayacak şekilde) dava türlerini de kontrol ederek tevzi yapar. Tevzi ettiği mahkemenin dosya sayısını ve puanını arttırır.


Sistem mahkemeye giden her dosyaya dava türü ve mahkeme genel puanı bazında bir puan verip, birim türündeki dava türü bazında dosya sayılarını toplamak sureti ile, en çok dosyadan en az dosyaya doğru sıralar ve o birim türünde bulanan mahkeme sayısını tespit ederek ilk yarısının altında kalan mahkemelere rastgele (ardışık olmayacak şekilde) dava türlerini de kontrol ederek tevzi yapar. Tevzi ettiği mahkemenin dosya sayısını ve puanını arttırır. Eğer o adliyedeki birim türünden iki mahkeme varsa iki farklı şekilde dosya gönderimini gerçekleştirir. Birinci seçenekte rastgele, ikinci seçenekte ise puanı en az olan mahkemeye dosyayı gönderir. Fakat bu seçeneklerden hangisinin çalışacağı rastgele sistem tarafından belirlenir.


Birim türündeki mahkemelerden birinde, dava türü uzmanlığı var ise; sistem diğer prosedürleri kontrol etmeden, uzmanlık davalarını, o dava türündeki uzmanlığı bulanan mahkemeye gönderir, mahkemenin dosya sayısını ve puanını arttırır. Uzmanlık verilen mahkemede diğer dava türleri açısından, HSYK İlke Kararları doğrultusunda, Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığınca alınacak karalara göre de tevzi algoritması yapılandırılır.


Sistem, dosya açılış biçimlerine göre; "normal dava", "ek dava", "internet", "yargı yeri belirleme", "görevsizlik", "yetkisizlik" ve "taşra" olan dosyalara puan vermekte olup dosya açılış biçimlerinden "bozma", "tefrik", "yargılamanın yenilenmesi", "birim kapatma" ve "vezne defteri" olan dosyalara ise puan vermemektedir.


Ayrıca sistem dava değerine ve taraf sayısına göre de puan vermemektedir.


Sistem seri halde açılan davalara da seri dahil kaç adet dosya varsa bu sayıda puan vermektedir. Tevzi bürosundan dava açılırken sistem son 14 gün içinde açılmış davaları kontrol ederek, tarafların tamamının ve dava türünün aynı olması durumunda dosyayı diğer prosedürleri kontrol emeden aynı mahkemeye göndermektedir. (Bu süre parametrik olup admin tarafından gün ve tevzi bürosu bazında ayarlanabilmektedir) Ayrıca sistem dava türlerinin hasımlı/hasımsız olduğunu kontrol ederek kullanıcıyı kaç tane taraf girmesi hususunda yönlendirmektedir.


Aynı mahkemenin birden fazla dairesi varsa ve ihtisas mahkemesi kurulmamışsa; Hakim ve Savcılar Yüksek Kurulunun ihtisas mahkemeleri ile ilgili 24.03.2005 tarih ve 188 sayılı Kararının 19. maddesi doğrultusunda, ihtisas mahkemesinin görev alanına giren iş ve davalara bakmakla görevlendirilen mahkemelerin, tevziden ihtisas konusunda gelen dosya sayısının, genel tevziden alması gereken dosya sayısından düşürülmesi suretiyle tevzi yapılmaktadır. İhtisas mahkemesi sıfatıyla bakılan her dava için, bu sıfatla görev ifa eden mahkemenin genel tevziden alınan iş davası sayısı düşülmektedir. Örneğin 4 adet iş dosyası ve 10 adet asliye hukuk dosyası geldiğinde; 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 4 adet iş dosyasını alacak, karşılığında 2. Asliye Hukuk Mahkemesi de 4 adet genel asliye hukuk dosyası alacak ve geri kalan 6 adet asliye hukuk dosyası her iki mahkeme arasında eşit olarak 3’er adet dava tevzi edilecektir.


Bir birimin tevziye açılması, yeni bir mahkeme kurulması veya kapatılması, bir birime iki hakim atanması veya hakim sayısının düşürülmesi, yeni bir mahkeme kurulması durumunda hakim sayısının azalması, bir mahkemeye dava türü bazında uzmanlık verilmesi (Kadastro, tahkim hakem, tereke vs.) gibi durumlarda, HSYK karalarının uygulanmasına yönelik Komisyon Başkanlığı kararına göre işlem yapılmaktadır.


Sistemdeki dava türleri 2006 yılı başında Yargıtay Başkanlığı bünyesinde kurulmuş olan ve Bakanlığımız Tetkik Hakimleri ile UYAP alan uzmanlarının da yer aldığı "Dava Türleri Uyumlaştırma Komisyonu" tarafından belirlenmiş olup, bu konuda taşradan talep geldikçe uygun görülmesi halinde Başkanlığımız tarafından sisteme eklenmektedir.


Dava türleri sistemde iki kırılımlı olarak yer almaktadır. 28/09/2012 tarihinden önce sadece üst kırılım seçilerek de tevzi işlemi gerçekleştirilebiliyorken, bu tarihten sonra alt kırılımı olan davalar için alt kırılımının seçilmesi zorunlu hale getirilmiştir. Örneğin sadece alacak davası seçilerek şu anda tevzi işlemi yapılamamakta olup, alt kırılımlarından örneğin "Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan" alt kırılımı seçilerek tevzi yapılabilmektedir.


Mevcut tevzi yapısı UYAP uygulamalarının başladığı 2004 yılından beri uygulanmaktadır. Ancak günümüzde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunun değişmesi, HMK yönetmeliğinin çıkarılması, Bölge Adliye Mahkemelerinin kurulması ve diğer kanunlarda değişikliklerin yapılması, adliye ve hakim sayılarında yapılan değişiklikler, teknolojinin yargıda kullanılma oranının ve ölçülebilir kriterlerin artması nedeniyle tevzi kriterlerinin çeşitlendirilmesi ve daha objektif bir dosya paylaşımının yapılabilmesinin sağlanabileceği değerlendirilmektedir.


Halen ceza mahkemeleri tevzi sisteminde dosyaların sayına bakılmayıp belirlenmiş objektif kriterlere göre (Taraf sayısı, suç sayısı, tutuklu sayısı, çok sanıklı dosya) dosyalar tevzi edilmekte bir sanıklı, bir suçlu dosya 115 puan ile tevzi edilirken dosyadaki tutuklu sayısının çokluğu, suçların sayısal olarak fazla olması halinde bir dosya 20.000 puan ile tevzi edilebilmektedir. Yine içerik olarak hacimli dosyaların yargılamalarının uzun sürmesi karara çıkarabilmek için yoğun mesai harcanması nedeniyle dosyaların karara çıkarılması halinde de dosya puanının yüzde yirmisi kadar puanın mahkemenin puanına eklenmektedir. Ceza mahkemelerindeki içeriğe göre puanlama sisteminin benzer şekilde hukuk mahkemelerine de uygulanmasının daha adil ve eşit dosya dağılımına imkan sağlayacağı değerlendirilmektedir.


Yapılacak tevzi sisteminin içeriği belirlenirken ortaya çıkacak uyuşmazlık halleri de göz önüne alınarak, tevzi kriterlerinin objektif , ölçülebilir ve herkese eşit uygulanacak şekilde sistem tarafından otomatik olarak puanlanması ve raporlanması önem taşımaktadır.


Yukarıda açıklanan nedenlerle hukuk mahkemeleri dosya puanlamasının aşağıdaki şekilde yapılması değerlendirilmektedir.


1 - DOSYA AÇILIŞ PUANI; Açılan her dosyaya dosya açılış aşamasında 10 puan verilmesi,


2 - DAVA TÜRÜ SAYISI PUANI; açılan dosyanın ilk iki dava türünün her birine 4'er puan, sonraki iki dava türüne 3'er puan, sonraki her dava türüne 2'şer puan verilmesi,


3 - TARAF SAYISI PUANI; taraf sıyısı 3'ün üzerinde olan her taraf için 1 puan verilmesi, 20'nin üzerindeki her taraf için 0,5 puan vermesi, dosya karara çıkınca açılış taraf sayısından fazla taraf bulunması halinde, karara çıkınca mahkemenin puanının taraf sayısına göre güncellenmesi,


4 - DAVA MİKTARI PUANI; istinafa tabi davalarda 1 puan, temyize tabi davalarda 2 puan eklenmesi, Karara çıkınca dosya tavzih veya başka bir şekilde miktar değişikliği varsa karar aşamasında puanın güncellenmesi,


5 - DOSYA AÇILIŞ TÜRÜNE GÖRE PUAN VERMESİ; yargı yeri belirleme, görevsizlik, yetkisizlik, bozma, tefrik ve yargılamanın yenilenmesi açılış türlerine göre;


a - Yargı yeri belirleme; dosyanın açılış puanının tamamının belirlenen mahkemeye aktarılması,

b - Görevsizlik; dosyanın açılış puanının tamamının görevli mahkemeye aktarılması,

c - Yetkisizlik; dosyanın açılış puanının tamamının yetkili mahkemeye aktarılması,

d - Bozma; açılış puanının % 10'nun bozma sonrası açılan mahkemeye eklenmesi,

e - Tefrik; Tefrik edilen kriterlere göre önceki dosyadan puan silenerek yeni dosyaya aktarılacak, ayrıca açılış puanı alacak.

f - Yargılamanın yenilenmesi; açılış puanının % 10'nun yargılamanın yenilenmesi sonrası açılan mahkemeye eklenmesi,

g - Birim kapatma; dosya açılış puanı verilecek,

ğ - Gönderme; dosyanın açılış puanının tamamının görevli mahkemeye aktarılması,


6 - KARAR PUANI; dosya esastan karara çıkmışsa açılışta aldığı puanın % 20'si oranında puan verilmesi, usulden karara çıkmışsa puan verilmemesi,


7 - TEDBİR TALEBİ PUANI; dosya tedbir talepli olarak açılmışsa 3 puan verilmesi,


8 - KEŞİF PUANI; dosyada keşif yapılmışsa karar aşamasında 3 puan verilmesi,


9 - SERİ DOSYA PUANI; seri olarak açılan dosyalarda ilk dosyaya tam puan vermesi, 5 dosyaya kadar her dosya bakamından 4 puan, 6-10 dosyaya 3 puan, 10-20 dosyaya 2 puan verilmesi, 20-50 dosaya 1 puan verilmesi,


10 - ADLİ YARDIM TALEBİ PUANI; Adli yardım talebi olan dosyalara ayrıca 1 puan verilmesi planlanmaktadır.


Yukarıdaki hususlarda görüş ve önerilerinizi aşağıdaki tabloyu doldurarak Başkanlığımıza iletibilirsiniz.

Dava Dosyası Tevzi Kriterleri
  
24.11.2016 13:47:07

Yorumlar


Adınız:





Web Tasarım ve Yazılım Dizaynist Bilişim